Yelken
Rehberi.

Denizcilik, navigasyon ve yelken üzerine özgün bilgiler.

Denizci Bağları

Üzerine yük bindiğinde daha da sağlamlaşan, açılması görece kolay olan bağlama şekline denizci (gemici) bağı deriz. Bu yüzden “denizci düğümü” yerine “denizci bağı” demeyi doğru buluyoruz. Bağ, yük bindikçe sıkılaşır ve çözmek istediğinizde kolayca açılır. Düğüm ise yük altında sıkışıp açılmayabilir ya da kendiliğinden çözülebilir.

Temel Denizci Bağları

Yelkenli teknelerdeki birçok donanım halatlar vasıtasıyla kontrol edilmektedir ve bu halatlar bir takım bağlar kullanılarak yelkenlere ve diğer donanımlara bağlanmaktadır.

Bu bağları tekne üzerinde uygulamalı olarak öğrenmek isterseniz Alfasail’in yelken eğitimi programlarına göz atabilirsiniz.

Bağları öğrenmeden önce halatın kısımlarını tanıyalım.

Çıma: Halatın uç kısmına çıma denir.
Beden: İki çımanın arasında kalan genellikle yükü taşıyan kısma beden denir.
Kroz: Bir halatın üzerinde kapatılmış bir halkadır. Kroz bedenin üstünden geçerse üstten kroz, altından geçerse alttan kroz olmuş olur.

Halatın kısımları.

Her bağın anlatımı bu üç kelimeyle başlar.

Mavi örgülü halat: beden, kroz ve çıma
Beden Kroz Çıma
  • 1

    Beden

    İki çımanın arasında kalan, genellikle yükü taşıyan kısım. Bağ atarken bu tarafı tutarsınız.

  • 2

    Kroz

    Halatın kendi üzerinden geçerek yaptığı halka.

  • 3

    Çıma

    Halatın uç kısmı. Bağ bu uçla atılır.

Halatın kısımları · AlfaLab

İzbarço Bağı (Bowline)

İzbarço bağı, halatın ucunda kaymayan sabit bir kasa oluşturur. Yelken eğitimi boyunca iskotayı yelkene bağlamaktan halatı babaya atmaya kadar en sık kullandığımız bağdır. Aşağıdaki 7 adımı görsellerle birlikte takip edin. Bir adıma dokunduğunuzda görsel o adıma geçer.

İzbarço bağı 1. adım: halat serilmiş, kroz için uçta boy bırakılmış İzbarço bağı 2. adım: sabit kısımda küçük göz yapılmış İzbarço bağı 3. adım: halatın ucu küçük göze getirilmiş İzbarço bağı 4. adım: uç küçük gözden alttan yukarı geçirilmiş İzbarço bağı 5. adım: uç sabit kısmın arkasından dolaştırılmış İzbarço bağı 6. adım: uç küçük göze geri sokulmuş İzbarço bağı 7. adım: bağ sıkılmış, sabit kroz hazır

İzbarço Bağı · AlfaLab

  1. Halatı serin

    Halatı düz bir zemine serin. Kroz için çımada, yani halatın ucunda, yeterli boy bırakın.

  2. Krozu yapın

    Bedenin üzerinde üstten bir kroz oluşturun. Kroz, halatın üzerinde kapatılmış küçük bir halkadır.

  3. Çımayı kroza getirin

    Krozun büyüklüğünü ayarlayın ve çımayı krozun hemen altına getirin.

  4. Alttan yukarı geçirin

    Çımayı krozun içinden alttan yukarı doğru düğüm olacak şekilde geçirin.

    Dikkat: Hataların çoğu bu adımda yapılır. Çıma krozun üstünden girerse bağ oluşmaz ve açılır. Kroz üstten yapılırsa çıma alttan, kroz alttan yapılırsa çıma üstten geçer.
  5. Bedenin arkasından dolaştırın

    Çımayı krozun üst kısmında bedenin arkasından dolaştırın.

  6. Krozun içine geri sokun

    Çımayı geldiği yönden krozun içine geri sokun. Çıma krozun içinde, bedene paralel kalmalı.

  7. Çıma ve bedeni karşılıklı çekip sıkılaştırın

    Çımayı ve bedeni zıt yönlere çekerek bağı sıkılaştırın. İzbarço bağı yük altında kaymaz, yük kalktığında ise kolayca çözülür.

Sekiz / Kropi Bağı (Figure-Eight Knot)

Sekiz bağı (kropi), halatın ucunda sekiz (8) şeklinde bir tıkaç oluşturur. Halatın uçtan makaradan ya da bloktan kaçmasını önler. Aşağıdaki 4 adımı görsellerle birlikte takip edin. Bir adıma dokunduğunuzda görsel o adıma geçer.

Sekiz / Kropi Bağı 1. adım: Çımayı aşağı doğru döndürüp bedenin üzerinde bir kroz oluşturun. Sekiz / Kropi Bağı 2. adım: Çımayı bedenin üzerinden geçirip yukarı alın. Sekiz / Kropi Bağı 3. adım: Çımayı bedenin altından geçirin. Sekiz / Kropi Bağı 4. adım: Çımayı krozun içinden aşağı alın, çıma ve bedeni çekerek sıkılaştırın. Düzgün bir sekiz (8) şekli oluşmalı.

Sekiz / Kropi Bağı · AlfaLab

  1. Krozu yapın

    Çımayı aşağı doğru döndürüp bedenin üzerinde bir kroz oluşturun.

  2. Çımayı bedenin üzerinden geçirin

    Çımayı bedenin üzerinden geçirip yukarı alın.

  3. Bedenin altından geçirin

    Çımayı bedenin altından geçirin.

  4. Aşağı alıp sıkılaştırın

    Çımayı krozun içinden aşağı alın, çıma ve bedeni çekerek sıkılaştırın. Düzgün bir sekiz (8) şekli oluşmalı.

Kazık Bağı (Clove Hitch)

Kazık bağı, usturmaca bağı olarak da bilinir. Halatı bir vardavelaya, babaya ya da halkaya hızlıca bağlamak için kullanılır. Yük altında sıkılaşır, yük kalkınca kolayca çözülür. Aşağıdaki 5 adımı görsellerle birlikte takip edin. Bir adıma dokunduğunuzda görsel o adıma geçer.

Kazık Bağı (Usturmaca) 1. adım: Halatı vardavelanın etrafına bir tur dolandırın. Kazık Bağı (Usturmaca) 2. adım: Çımayı bedenin üstünden geçirin. Kazık Bağı (Usturmaca) 3. adım: İkinci turu birincisi ile aynı yönde dolandırın. Kazık Bağı (Usturmaca) 4. adım: Çımayı iki turun arasında oluşan krozun içinden geçirin. Kazık Bağı (Usturmaca) 5. adım: Bedeni çekerek bağı vardavelaya oturtun.

Kazık Bağı (Usturmaca) · AlfaLab

  1. Vardavelanın etrafına bir tur atın

    Halatı vardavelanın etrafına bir tur dolandırın.

  2. Çımayı bedenin üstünden geçirin

    Çımayı bedenin üstünden geçirin.

  3. İkinci turu atın

    İkinci turu birincisi ile aynı yönde dolandırın.

  4. Çımayı kroza geçirin

    Çımayı iki turun arasında oluşan krozun içinden geçirin.

  5. Sıkılaştırın

    Bedeni çekerek bağı vardavelaya oturtun.

Camadan Bağı (Reef Knot)

Camadan bağı, aynı ya da benzer kalınlıkta iki halatı birbirine bağlayan bir bağdır. Kolay öğrenmek için “alta kalan altta kalır” cümlesi aklınıza gelsin. Görsellerde halatlar birbirinin etrafında dönerken ilk aşamada mavi halat altta kalıyor, sonraki ikinci kez çımalar birbirine dönüp bedenler birbirlerinin etrafında dönerken yine mavi altta kalıyor. Aşağıdaki 7 adımı görsellerle birlikte takip edin. Bir adıma dokunduğunuzda görsel o adıma geçer.

Camadan Bağı 1. adım: İki halatı (mavi ve kırmızı) yan yana, çımalar zıt yönlere bakacak şekilde yerleştirin. Camadan Bağı 2. adım: Kırmızı çımayı mavinin üzerinden çaprazlayın. Camadan Bağı 3. adım: Çımaları birbirinin altından geçirip ilk bağı atın. Camadan Bağı 4. adım: Çımalar yukarı bakacak şekilde bağı hafifçe sıkın. Camadan Bağı 5. adım: Kırmızı çımayı ters yönde, ilk bağın üzerinden dolaştırın. Camadan Bağı 6. adım: Çımayı oluşan krozun içinden geçirin. Camadan Bağı 7. adım: İki halatı zıt yönlere çekerek sıkılaştırın.

Camadan Bağı · AlfaLab

  1. İki halatı yan yana koyun

    İki halatı (mavi ve kırmızı) yan yana, çımalar zıt yönlere bakacak şekilde yerleştirin.

  2. Çımaları çaprazlayın

    Kırmızı çımayı mavinin üzerinden çaprazlayın.

  3. İlk bağı atın

    Çımaları birbirinin altından geçirip ilk bağı atın.

  4. Hafifçe sıkın

    Çımalar yukarı bakacak şekilde bağı hafifçe sıkın.

  5. Ters yönde dolaştırın

    Kırmızı çımayı ters yönde, ilk bağın üzerinden dolaştırın.

  6. Krozdan geçirin

    Çımayı oluşan krozun içinden geçirin.

  7. Sıkılaştırın

    İki halatı zıt yönlere çekerek sıkılaştırın.

    Dikkat: Çımalar kendi halatıyla aynı tarafta çıkmalı. Çaprazlama çıkarsa bağ kayar.

Sancak Bağı (Flag Knot)

Sancak bağı, farklı kalınlıktaki iki halatı birbirine bağlar. Kalın halatta kasa yapılır, ince halat bu kasaya geçirilir. Aşağıdaki 7 adımı görsellerle birlikte takip edin. Bir adıma dokunduğunuzda görsel o adıma geçer.

Sancak Bağı 1. adım: Kalın halatı (mavi) kasa için, ince halatı (kırmızı) ona bağlamak için hazırlayın. Sancak Bağı 2. adım: Kalın halatın ucunu kendi üzerine katlayarak bir kasa oluşturun. Sancak Bağı 3. adım: İnce halatın çımasını kasanın içinden alttan yukarı geçirin. Sancak Bağı 4. adım: Çımayı yukarı alıp kasanın iki kolunun üzerinden sola doğru yatırın. Sancak Bağı 5. adım: Çımayı kasanın iki kolunun arkasından dolaştırın. Sancak Bağı 6. adım: Çımayı kendi bedeninin altından geçirin. Sancak Bağı 7. adım: İki halatı karşılıklı çekerek bağı sıkılaştırın.

Sancak Bağı · AlfaLab

  1. İki halatı hazırlayın

    Kalın halatı (mavi) kasa için, ince halatı (kırmızı) ona bağlamak için hazırlayın.

  2. Kasayı yapın

    Kalın halatın ucunu kendi üzerine katlayarak bir kasa oluşturun.

  3. İnce halatı kasaya geçirin

    İnce halatın çımasını kasanın içinden alttan yukarı geçirin.

  4. Çımayı yatırın

    Çımayı yukarı alıp kasanın iki kolunun üzerinden sola doğru yatırın.

  5. Kasanın etrafından dolaştırın

    Çımayı kasanın iki kolunun arkasından dolaştırın.

  6. Çımayı kendi bedeninin altına alın

    Çımayı kendi bedeninin altından geçirin.

  7. Sıkılaştırın

    İki halatı karşılıklı çekerek bağı sıkılaştırın.

    Dikkat: Çımalar aynı tarafta kalmalı. Zıt taraflarda kalırsa bağ zayıflar.

Kaynak: Bu sayfadaki bağ görsellerini Animated Knots sitesinden aldık. Burada anlattığımız bağların dışında çok daha fazla bağın adım adım anlatımı için bu siteye de başvurabilirsiniz.